ผู้บริหาร มร.ชม. รับฟังการนำเสนอ เทคโนโลยีตรวจวัดคุณภาพอากาศ จากการสร้างเครือข่ายความร่วมมือระดับชาติและนานาชาติ AiroTEC

ผู้บริหาร มร.ชม. รับฟังการนำเสนอ เทคโนโลยีตรวจวัดคุณภาพอากาศ

จากการสร้างเครือข่ายความร่วมมือระดับชาติและนานาชาติ AiroTEC

เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2569 รองศาสตราจารย์ ดร.ชาตรี มณีโกศล อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ พร้อมด้วย อาจารย์ ดร.อัครสิทธิ์ บุญส่งแท้ รองอธิการบดี พร้อมด้วยคณาจารย์และบุคลากรจากศูนย์ปฏิบัติการด้านเทคโนโลยีอวกาศภูมิสารสนเทศและวิศวกรรมสิ่งแวดล้อมเพื่อคุณภาพอากาศที่ดีแห่งเอเชีย (AiroTEC) สำนักหอสมุด และสำนักดิจิทัลเพื่อการศึกษา เข้าเยี่ยมชมและติดตามความก้าวหน้าการดำเนินงานด้านเครื่องมือตรวจวัดคุณภาพอากาศ ณ อาคาร 90 ปีราชภัฏเชียงใหม่ ชั้นดาดฟ้า ซึ่งเป็นจุดติดตั้งสถานีตรวจวัดและระบบเฝ้าระวังคุณภาพอากาศของมหาวิทยาลัย

ในการนี้ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.รัชพล สัมพุทธานนท์ ผู้อำนวยการศูนย์ปฏิบัติการ AiroTEC ให้การต้อนรับและบรรยายภาพรวมการดำเนินงาน พร้อมสาธิตการทำงานของเทคโนโลยีและนวัตกรรมที่ใช้ในการเฝ้าระวัง วิเคราะห์ และประมวลผลข้อมูลคุณภาพอากาศเชิงพื้นที่ โดยมีเครื่องมือสำคัญ ประกอบด้วย

1. Pandora Spectrometer

เครื่องมือตรวจวัดคุณภาพอากาศแบบช่วงคลื่นแสง พัฒนาโดยองค์การ NASA ใช้วัดปริมาณก๊าซมลพิษในบรรยากาศ เช่น ไนโตรเจนไดออกไซด์ (NO₂) และโอโซน (O₃) ด้วยการวิเคราะห์แสงอาทิตย์ที่ผ่านชั้นบรรยากาศ ดำเนินงานภายใต้ความร่วมมือกับ NIER แห่งเกาหลีใต้ และหน่วยงาน GISTDA เพื่อยกระดับศักยภาพการตรวจวัดเชิงวิทยาศาสตร์ในระดับสากล

2. Thermal Camera

กล้องบันทึกภาพระบบอินฟราเรดสำหรับตรวจจับพื้นที่เผาไหม้ที่เกิดจากไฟป่าและเฝ้าระวังแหล่งกำเนิดมลพิษ เพื่อทียบกับจุดความร้อน (Hotspot) ที่ตรวจจับได้จากข้อมูลดาวเทียม สนับสนุนการแจ้งเตือนและการบริหารจัดการเชิงพื้นที่อย่างทันท่วงที โดยความร่วมมือกับ GISTDA

3. Mobile Sensor

เซ็นเซอร์ตรวจวัดฝุ่นแบบเคลื่อนที่ ติดตั้งบนหมวกกันน็อกของ Grab Bike ภายใต้โครงการสำรวจฝุ่นบนท้องถนน เพื่อสะท้อนสถานการณ์คุณภาพอากาศในระดับการสัมผัสจริงของผู้ใช้รถใช้ถนนในเขตชุมชนเมืองเชียงใหม่ พัฒนาร่วมกับ University of Washington

4. Hazemon Sensor

ระบบตรวจวัดคุณภาพอากาศและสภาพอากาศแบบออนไลน์ แสดงผลข้อมูลผ่านแพลตฟอร์มดิจิทัลแบบเรียลไทม์ เพื่อสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายและการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม ดำเนินการร่วมกับ InterLab สถาบัน Asian Institute of Technology (AIT)

5. Smart Environment Sensor

เซ็นเซอร์ตรวจวัดสภาพแวดล้อมอัจฉริยะ รองรับการประมวลผลข้อมูลเชิงพื้นที่และการเชื่อมต่อระบบอัจฉริยะ พัฒนาความร่วมมือกับ NMB-Minebea Thai Ltd. ประเทศญี่ปุ่น

6. Butterfly Sensor

ระบบตรวจวัด PM2.5 พร้อมแพลตฟอร์ม IoT แสดงผลข้อมูลแบบเรียลไทม์ ช่วยเพิ่มการเข้าถึงข้อมูลของประชาชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อการเฝ้าระวังและป้องกันผลกระทบต่อสุขภาพอย่างมีประสิทธิภาพ ด้วยความร่วมมือกับคณะวิทยาการคอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีสารสนเทศ มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี

นอกจากนี้ ผู้อำนวยการศูนย์ปฏิบัติการ AiroTEC ยังได้นำเสนอแนวทางการจัดการฐานข้อมูลที่หลากหลายให้เป็นระบบเดียวกันภายใต้มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ และได้นำเสนอแผนปฏิบัติการในระยะ 3 - 5 ปี ต่อผู้บริหาร ในบทบาทการเป็นศูนย์กลางองค์ความรู้ด้านการจัดการคุณภาพอากาศในระดับภูมิภาคโดยบูรณาการความร่วมมือจากหน่วยงานระดับชาติและนานาชาติ เชื่อมโยงองค์ความรู้ เทคโนโลยีอวกาศภูมิสารสนเทศ และวิศวกรรมสิ่งแวดล้อมสู่การแก้ไขปัญหาฝุ่น PM2.5 อย่างเป็นระบบ มุ่งมั่นพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านข้อมูลสิ่งแวดล้อม (Environmental Data Infrastructure) ให้เป็นกลไกสนับสนุนการกำหนดนโยบาย การบริหารจัดการเชิงพื้นที่ และการสื่อสารสาธารณะอย่างมีประสิทธิภาพ ด้วยวิสัยทัศน์ “มหาวิทยาลัยเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น” ที่พร้อมขับเคลื่อนงานวิจัยและนวัตกรรมสู่การใช้ประโยชน์จริง เพื่อยกระดับคุณภาพอากาศและคุณภาพชีวิตของประชาชนในภาคเหนืออย่างยั่งยืน